Waarom werkt een kruispuntviering?! (reden 1)

Redenen waarom een kruispuntviering werkt

Er zijn vele
redenen waarom een kruispuntviering werkt. Een kruispuntviering is ontwikkeld
vanuit verschillende inzichten welke zijn voortgekomen uit onderzoek. Het gaat
te ver hier tot in detail op in te gaan, maar ik noem hier 3 belangrijke
redenen:

  1. De communicatiestijl van
    een kruispuntviering is anders dan die van een gemiddelde viering in de kerk.
  2. Een kruispuntviering gaat
    uit van diversiteit.
  3. Een kruispuntviering zoekt
    naar verankering van christelijke beleving buiten de kerk.

In dit en
een volgend artikel licht ik deze drie redenen toe. Maar let op: ik beschrijf
de zaken soms wat zwart wit en generaliseer behoorlijk. Uiteraard is dit in de
praktijk zelden de situatie. In deze toelichting gaat het ook niet over ‘goed’
of ‘fout’. Het gaat over ‘anders’, op een nieuwe manier naar iets kijken en een
andere benadering dan je gewend bent.

Diverse communicatiestijlen

De jongere
generatie groeit anders op. Zij zijn op een andere manier gevoelig voor
communicatie door (reclame)boodschappen en media, dan de generaties voor hen.
Zij beschikken al van jongs af aan (terwijl hun hersenen nog in ontwikkeling
zijn) over communicatiemiddelen en beeldverwerkingsmogelijkheden die de vorige
generatie pas op latere leeftijd kon inzetten. Dat maakt, dat jonge mensen daar
van begin af aan al anders mee omgaan en dat anders beleven. Wat eerst goed
werkte op het gebied van communicatie, lijkt nu niet meer te werken.

In het boek
Generatie Einstein (Boschma en Groen, 2010, p.64) staan twee communicatiestijlen
beschreven: de ‘luidspreker’ en de ‘telefoon’. Deze stijlen geven weer wat het
verschil is tussen een meer traditionele (jongeren)viering  en een kruispuntviering. Deze stijlen staan
uitgewerkt in de tabel bij dit artikel (uit ‘Generatie Einstein’, herschreven
naar de kerkelijke viering).

Betekenisgeving in dialoog

Het hielp
mij zien dat het niet belangrijk is een boodschap (preek) te formuleren, want
de ontmoeting staat garant voor het vinden van betekenis en niet het
verkondigen van een boodschap. Bij elkaar zijn, elkaar ontdekken is bij jonge
mensen de manier om betekenis te zoeken (Andrew Root noemt dat placesharing in Revisiting
Relational Youth Ministry: From a Strategy of Influence to a Theology of
Incarnation
, 2007). Eerder gaf de
leraar in de klas betekenis (monoloog) en in de kerk de dominee met een preek
(monoloog). De jongere generatie zoekt echter betekenis in dialoog, in oprechte
ontmoeting, in het leren kennen en respecteren van de ander. Vaak begrijpen zij
het luidsprekermodel niet en komt de boodschap niet over. In een
kruispuntviering wordt daarom geen boodschap afgeleverd (christelijke dogma’s).
Het doel is het verkrijgen van een goede relatie waarbinnen je met elkaar kunt
blijven zoeken naar betekenis. Jongeren willen weten waarom jij gelooft. Dat is
informatie die ze kunnen wegen en betekenis kunnen geven. Daarom worden in een
kruispuntviering werkvormen gebruikt die uitgaan van dialoog en
gedachtenuitwisseling.

Kerkelijk jargon

Naast een
verschil in communicatiestijl is het ook goed te beseffen dat er in de kerk een
heel ander jargon wordt gebruikt. Het lijkt voor de hand te liggen, maar het is
een gemakkelijke valkuil. Deze ‘vaktaal’ is voor insiders heel normaal en
duidelijk en wordt ook vaak in vieringen gebruikt. Denk bijvoorbeeld het
woordje ‘maaltijd’ of de tekst ‘gestorven voor onze zonden’. Er schuilt een
hele wereld van betekenis achter deze woorden, wat het onbevangen gebruik in
relatie tot een buitenstaander lastig maakt. Het is belangrijk om ons daar
bewust van te zijn in de communicatie met jonge mensen, die zoekend zijn naar
het geloof.